Meşrutiyet Caddesi’nde Üçüncü Kattaki Vals Dersi

“Düğünüm yok,” diye itiraf etti Selim son dersin akşamı, ve Feride o an üç aydır kollarında dans eden adamın bir yalanın içinden ona doğru yürüdüğünü anladı. Elli bir yaşındaydı, yirmi yıldır vals öğretiyordu ve kendinden emin, olgun bir kadının hayatına giren her erkeğin yanında bir hikâye getirdiğini bilirdi; ama bu hikâyenin sonunu kendisinin yazacağını hiç düşünmemişti.

Ama önce başa dönmek gerek.

Feride’nin stüdyosu Kızılay’da, Meşrutiyet Caddesi’ndeki eski bir plakçının üstündeydi; üçüncü kat, gıcırdayan ahşap zemin, bir duvar boyu ayna ve köşede yaşlı bir pikap. Gümüşe çalan saçlarını sıkı bir topuz yapar, kırmızı rujunu hiç ihmal etmez, öğrencilerine ilk derste hep aynı cümleyi söylerdi: “Vals, iki yetişkinin birbirine güvenmeyi seçtiği üç dakikadır.”

Selim kırk iki yaşındaydı, yeminli mali müşavirdi ve ilk geldiği gün kravatını gevşetmeyi bile beceremeyecek kadar gergindi. Kapının eşiğinde, elinde evrak çantasıyla bir sınava girer gibi duruyordu.

“Üç ay sonra düğünüm var,” dedi. “Nişanlım ilk dansımızın vals olmasını istiyor. Ben ise sağ ayağımla sol ayağımı ayırt edemiyorum.”

“Nişanlınız neden gelmedi?” diye sordu Feride.

“İşi yoğun,” dedi Selim, gözlerini kaçırarak. “Önce ben öğreneyim, sonra ona öğretirim.”

Feride, yirmi yılda kaç kez “işi yoğun” cümlesini duyduğunu düşündü. Hiçbiri, söylenirken bu kadar uzun süre yere bakmamıştı.

Atılmayan adım neden en zorudur?

Dersler salı ve perşembe akşamlarıydı. Selim kötü bir dansçıydı ama inatçı bir öğrenciydi; her hatasını küçük, siyah bir deftere not eder, bir sonraki derse o hatayı düzeltmiş olarak gelirdi. Feride ona önce yürümeyi, sonra beklemeyi öğretti.

“Valste en zor adım, atmadığın adımdır,” dedi. “Karşındakinin hazır olduğunu hissetmeden ilerleme.”

“Nasıl hissedeceğim?”

“Sırtından. Elinin altındaki kas gevşerse, gel demektir. Gerilirse bekle.”

Selim bunu da deftere yazdı. Feride gülmemek için dudağını ısırdı.

Bir akşam, onun duruşunu düzeltmek için arkasına geçti ve avucunu kürek kemiklerinin arasına koydu. Gömleğin altından ılık bir sıcaklık, hafif bir sedir kokulu kolonya geliyordu. “Göğsünden yürü,” dedi, “ayaklarından değil. Partnerin senin kalbinin nereye gittiğini takip eder, adımlarını değil.”

Selim’in sırtındaki kaslar avucunun altında yavaşça gevşedi. Feride elini çektiğinde parmak uçlarında onun sıcaklığının bir süre daha kaldığını fark etti ve bunu kimseye, en çok da kendine söylemedi.

Bir ay sonra Selim artık yürüyebiliyordu; iki ay sonra Feride, onun kollarında gözlerini kapatarak kusursuz bir dönüş yapabildiğini fark etti. Bu fark ediş onu rahatsız etti. Yıllardır öğrencileriyle arasına görünmez ama sağlam bir duvar örmüştü; dersten sonra bir bardak çay bile içmezdi. Şimdi ise perşembe akşamlarını, kendine itiraf etmekten kaçındığı bir sabırsızlıkla bekliyordu.

Bir perşembe yağmur yağdı ve Selim sırılsıklam geldi. Feride ona eski bir havlu uzattı, pikabın yanındaki elektrikli sobayı yaktı. O akşam ders yerine yarım saat konuştular; Selim çocukluğunu, Eskişehir’de muhasebeci babasının ona hesap makinesi yerine bir akordeon almasını istediğini ama hiç alamadığını anlattı. Feride de ilk kez bir öğrencisine kendi hocasını, İstanbul’daki eski bir balo salonunda ona valsi öğreten Rum kadını anlattı. “Bana derdi ki, Feride, bir kadın dans ederken asla özür dilemez,” dedi. “Ben de hiç dilemedim. Ne pistte ne dışında.”

Selim havluyu omzundan indirdi ve ona uzun uzun baktı. “Ben her şey için özür dilerim,” dedi. “Belki de öğrenmem gereken asıl şey bu.”

O gece Feride stüdyonun ışıklarını söndürdükten sonra karanlıkta bir süre oturdu. Sobanın turuncu ışığı aynada titriyor, havada ıslak yün ve sedir kokusu kalmıştı.

Bir de nişanlı meselesi vardı. Üç ay boyunca o kadın tek bir derse gelmemiş, tek bir fotoğrafı gösterilmemiş, adı bile anılmamıştı. Feride, bir dansçının yanlış adımı nasıl sezerse, bu hikâyenin de topalladığını öyle seziyordu. Bir akşam Selim’in deftere düşerken açılan sayfasında, adımların arasında başka bir şey gördü: kendi adını, altı çizilmiş hâlde.

Davetiyesi gelmeyen düğün kimindi?

Son dersin akşamı Feride müziği kapatmadan önce sordu: “Düğün ne zaman, Selim? Davetiyemi hâlâ bekliyorum.”

Selim uzun süre sustu. Pencerenin altından dolmuş kornaları, plakçının inen kepenginin metalik gıcırtısı, Sakarya Caddesi’nden yükselen kahkahalar geliyordu. Havada pikabın tozlu sıcaklığı asılıydı.

“Düğün yok,” dedi sonunda. “Buraya ilk geldiğim günden iki hafta önce ayrıldık. Dans etmeyi neden öğrenmek istediğimi bilmiyordum; sadece o hafta bir yere ait olmam gerekiyordu. Sonra…” Durdu. “Sonra sizin için gelmeye başladım. Bunu söylemeye utandım.”

“Defterine adımı yazmışsın,” dedi Feride.

Selim’in yüzü kızardı. “Gördünüz demek.”

“Altı çizilmişti. Neden?”

“Çünkü her dersin sonunda kendime bir not düşüyordum: Ona bugün söyle. Ve her dersin sonunda söylemiyordum.”

Feride kızmayı denedi; olmadı. Yirmi yıl boyunca bu stüdyoda kalbi kırık kaç kişinin ilk adımını attığını hatırladı. Ama hiçbiri, onun kalbinin de bir yerinin bu kadar sessizce kırık olduğunu fark etmemişti. On yıl önceki boşanmasından beri kimseyi bu kapıdan bir öğrenci olarak değil, bir erkek olarak içeri almamıştı. Selim fark etmişti; her perşembe, onun yorgun günlerinde adımlarını biraz daha yavaş atarak.

“Kuralımı biliyorsun,” dedi. “Dersten sonra öğrencilerimle dans etmem.”

“Biliyorum,” dedi Selim. “Ama artık öğrenciniz değilim. Son dersti.”

Feride bir an düşündü. Sonra pikabın başına gitti ve elleri, yıllardır dokunmadığı bir plağa uzandı.

Üçüncü şarkıdan sonra kim kalacaktı?

Plağın kapağında soluk bir fotoğraf vardı: genç bir Feride, beyaz bir elbiseyle, adı artık anılmayan bir adamın kollarında. Selim kapağa baktı ama bir şey sormadı. Feride bunu da fark etti.

Plağı yerleştirdi, ışıkları kıstı; rujunu tazelemedi, buna gerek görmedi. “Üç vals,” dedi. “Sonunda ikimiz de istiyorsak kalırsın. Birimiz istemezse seni kapıya kadar geçirir, iyi geceler deriz. Anlaştık mı?”

“Anlaştık.”

İlk şarkıda hâlâ öğretmen ve öğrenciydiler. Feride sayıyor, Selim sayılara uyuyordu. İkincisinde Feride, Selim’in adımlarına ilk kez hiçbir düzeltme gerektirmeden teslim oldu; aynada iki silüet, bir nehrin iki kıyısı gibi aynı akıntıya kapıldı. Üçüncüsünde ise kucaklaşmaları bir dans figürü olmaktan çıktı; Selim’in avucu sırtının ortasında, Feride’nin yanağı onun boynunda, nefesleri aynı ritme oturmuştu.

“Sayıyor musun?” diye fısıldadı Feride.

“Hayır,” dedi Selim. “İlk kez hiçbir şey saymıyorum.”

Feride gülümsedi; o cevabı yirmi yıldır hiçbir öğrencisinden duymamıştı. Pencereden giren soğuk Ankara havası ensesini ürpertti, ama Selim’in avucu sırtında sıcak ve hareketsiz kaldı.

Plak cızırdayarak bittiğinde ayrılmadılar.

Selim’in parmakları onun topuzuna uzandığında durdu, gözleriyle sordu. Feride başını hafifçe eğip izin verdi; tokalar teker teker ahşap zemine düştü, her biri küçük bir çan sesi gibi, ve gümüş saçları omuzlarına döküldü.

“Yirmi yıldır bu stüdyoda kimse saçımı açık görmedi,” dedi.

“Ben de yirmi yıldır kimseye bu kadar yakından bakmadım,” diye karşılık verdi Selim.

“Kalmak istiyorum,” dedi sonra, sesi neredeyse fısıltıydı. “Sen de istiyorsan.”

Feride cevap olarak onun kravatını, üç ay önce kendisinin gevşetemediği o kravatı, tek bir hareketle çözdü. “İstiyorum,” dedi. “Ama valste olduğu gibi: Acele yok.”

Öpücükleri bir dans gibi başladı; biri önerdi, öteki kabul etti, sonra yer değiştirdiler. Selim her yeni dokunuşta onun sırtındaki kasların gevşemesini bekledi, tıpkı öğrendiği gibi; Feride her seferinde kendini biraz daha bıraktı. Stüdyonun aynalı duvarında iki silüet giderek birbirine karıştı.

Feride uzanıp lambayı söndürdüğünde, aşağıda plakçının vitrininde unutulmuş tek bir ışık sokağa eski plak kapaklarının sarı gölgesini düşürmeye devam ediyordu.

Ertesi salı, stüdyonun kapısındaki tabelaya el yazısıyla küçük bir not eklenmişti: “Yeni sınıf: Kırk yaşından sonra vals. Eşli gelmek zorunlu değildir; insan bazen eşini dans ederken bulur.”

O akşam ilk gelen öğrenci, elinde küçük siyah bir defterle kapıda duruyordu. Defterin ilk sayfasında, altı çizili tek bir kelime vardı: “Bugün.”

Küçük siyah defterli öğrencinin altını çizdiği ‘Bugün’, Meşrutiyet Caddesi’ndeki stüdyoda yeni bir valsin ilk adımı olabilir.

Sıradaki hikaye · Bunu seveceksin İznik Mavisi Bir Kadının Ellerinde Uyanırsa 6 dk okuma · Okumaya başla →